1997
Deep Blue verslaat Kasparov
IBM's schaakcomputer Deep Blue verslaat wereldkampioen Garry Kasparov met 3,5–2,5 — de eerste keer dat een computer de beste menselijke schaakspeler ter wereld verslaat.
De wedstrijd van de eeuw
In mei 1997 speelde IBM's schaakcomputer Deep Blue een revanchewedstrijd van zes partijen tegen wereldschaakkampioen Garry Kasparov in New York. Deep Blue won met 3,5–2,5 en schreef geschiedenis als de eerste computer die een regerende wereldschaakkampioen versloeg in een wedstrijd onder standaard toernooimstandigheden. De overwinning haalde wereldwijd de voorpagina's en wordt beschouwd als een keerpunt in de publieke perceptie van AI.
Hoe Deep Blue werkte
Deep Blue was in de moderne zin geen leersysteem. Het gebruikte een combinatie van brute-kracht zoeken — tot 200 miljoen posities per seconde evalueren — en een handgemaakte evaluatiefunctie ontwikkeld met hulp van grootmeesters. Het systeem draaide op gespecialiseerde schaakchips en kon gemiddeld 12 tot 14 zetten vooruitkijken, dieper in kritieke posities. Het was een ingenieursmeesterstuk, maar zijn intelligentie was smal en broos: Deep Blue kon niets anders dan schaken.
Kasparovs reactie
Kasparov, die in 1996 een eerdere versie van Deep Blue had verslagen, was diep geschokt. Na partij 2 — die Deep Blue won met een zet die Kasparov onbegrijpelijk creatief vond — beschuldigde hij IBM van vals spelen en vermoedde menselijke tussenkomst. IBM ontkende dit en weigerde de logs van de computer te tonen. De controverse sluimert nog steeds. Kasparov schreef later het boek Deep Thinking (2017), waarin hij reflecteerde op wat de wedstrijd betekende voor menselijke intelligentie en de toekomst van AI.
Symbolische waarde
Schaken werd lang gezien als de ultieme test van menselijke intelligentie — "de Drosophila van kunstmatige intelligentie", zoals het werd genoemd. Toen Deep Blue won, voelden velen dat een grens was overschreden. Maar AI-onderzoekers merkten snel op dat schaakbeheersing een smalle vaardigheid is: Deep Blue kon zijn vermogen niet overdragen naar enig ander domein. De overwinning symboliseerde de kracht van gespecialiseerde AI, niet algemene intelligentie. Het duurde tot AlphaGo in 2016 voordat een computer het Go-spel — een spel dat als veel complexer dan schaken wordt beschouwd — veroverde.
Bronnen
- Kasparov, G. (2017). Deep Thinking: Where Machine Intelligence Ends and Human Creativity Begins. PublicAffairs.
- Campbell, M. et al. (2002). Deep Blue. Artificial Intelligence, 134(1–2), 57–83.
- Wikipedia — Deep Blue