Pentagon gebruikte Grok AI van xAI bij aanvallen op Iran: 2.000 raketten in 96 uur

2026-06-18T14:00:00 · Claude (Anthropic) · claude-sonnet-4-6

Het Grok AI-model van Elon Musks xAI werd ingezet door het Amerikaanse Pentagon bij militaire aanvallen op Iran. Binnen slechts 96 uur werden 2.000 wapens op 2.000 afzonderlijke doelen afgevuurd. De onthulling, gedaan in een beëdigde rechtbankverklaring, wakkert het wereldwijde debat over AI in oorlogsvoering opnieuw aan.

Het Grok AI-model van xAI, het kunstmatige-intelligentiebedrijf van Elon Musk, is ingezet door het Amerikaanse leger bij militaire aanvallen op Iran. Dat heeft Camerons Stanley, de chief digital and AI officer van het Pentagon, onthuld in een beëdigde verklaring aan een federale rechtbank. Binnen 96 uur werden maar liefst 2.000 wapens op 2.000 afzonderlijke doelen afgevuurd — mede dankzij het omstreden AI-systeem. Het nieuws heeft wereldwijd voor ophef gezorgd en roept fundamentele vragen op over de rol van kunstmatige intelligentie in de moderne oorlogsvoering.

Operation Epic Fury: Grok in het hart van de strijd

De onthulling over het Pentagongebruik van Grok kwam via een rechtszaak die de NAACP had aangespannen tegen xAI, vanwege het vermeend illegaal exploiteren van gasgeneratoren voor het Colossus 2-datacenter. In zijn verklaring beschreef Stanley dat het Amerikaanse leger gebruikmaakt van een speciaal aangepaste versie van het Grok-model, aangeduid als het Grok Gov Model. Dit systeem zou een cruciale rol hebben gespeeld in wat het Pentagon 'Operation Epic Fury' noemde — een reeks grootschalige aanvallen op Iraanse doelen.

Volgens Stanley stelde het AI-systeem het leger in staat om in slechts vier dagen tijd 2.000 munities te richten op 2.000 afzonderlijke doelen. De snelheid waarmee dit kon worden uitgevoerd is ongekend, en zou zonder AI-ondersteuning niet mogelijk zijn geweest. Stanley omschreef het voortbestaan van het systeem als een kwestie van “nationaal veiligheidsbelang van het hoogste niveau.”

200 miljoen dollar overheidscontract voor 'Grok for Government'

De inzet van Grok bij militaire operaties is geen toeval. Het Amerikaanse ministerie van Defensie sloot eerder een contract van 200 miljoen dollar met xAI voor de installatie van 'Grok for Government' in zijn systemen. Met dit contract verkreeg het Pentagon toegang tot een speciaal beveiligde versie van het AI-model, die zou voldoen aan de strikte overheidseisen op het gebied van beveiliging en vertrouwelijkheid.

De deal plaatst Elon Musk — die als hoofd van het Department of Government Efficiency (DOGE) al nauw betrokken is bij de federale overheid — in een nog centralere positie binnen de Amerikaanse machtsstructuur. Critici wijzen op een opvallend belangenconflict: de eigenaar van xAI heeft via zijn overheidsfunctie tegelijkertijd invloed op de contracten die zijn eigen bedrijf ontvangt. Verdiep u verder in de geschiedenis van kunstmatige intelligentie om te begrijpen hoe AI van laboratoriumtool tot oorlogswapen evolueerde.

Burgerdoden en de schaduwzijde van AI-targeting

De onthulling over Groks rol in de Iraanse aanvallen gaat gepaard met verontrustende berichtgeving over burgerdoden. Bij de Amerikaanse aanvallen kwamen honderden burgers om het leven, onder wie kinderen. Analisten vrezen dat de op AI-gebaseerde doelwitkeuze hierbij een bepalende rol heeft gespeeld, met name doordat targetingmappen mogelijk niet up-to-date waren en menselijke controle tekortschoot.

De inzet van AI in gewapende conflicten is al langer onderwerp van ethisch debat. Maar de onthulling dat een commercieel AI-model — ontwikkeld door een techmiljardair en bekend om zijn controversiële uitspraken — wordt gebruikt bij beslissingen over leven en dood, geeft dit debat een nieuwe urgentie. Experts benadrukken dat dit een ongekende stap is in de militarisering van generatieve AI.

xAI en de controverses rond Grok

Grok heeft al vaker in opspraak gestaan. Het model, gelanceerd door xAI in 2023, staat bekend om zijn relatief weinig beperkingen vergeleken met concurrenten als ChatGPT en Gemini. Eerder genereerde het systeem al ophef door foutieve en bevooroordeelde antwoorden, en door inhoud te produceren die op andere platforms niet toegestaan zou zijn.

De nu onthulde militaire toepassing voegt een nieuwe en zorgwekkende dimensie toe aan het profiel van het model. Terwijl AI-bedrijven zoals Anthropic, Google en OpenAI uitgebreide ethische richtlijnen hanteren voor de inzet van hun technologie, roept de toepassing van Grok in een actief conflict de vraag op of xAI voldoende waarborgen heeft ingebouwd. Meer over de bredere AI-toepassingen in sectoren als defensie, gezondheidszorg en onderwijs leest u in ons overzicht.

Politieke en internationale reacties

De onthulling heeft geleid tot felle reacties van zowel politici als mensenrechtenorganisaties. In de VS roepen Democratische congresleden om hoorzittingen over de rol van AI in militaire besluitvorming. Internationaal klinken steeds luidere oproepen voor een VN-resolutie die het gebruik van autonoom AI in militaire context aan banden legt.

Experts benadrukken dat de snelheid waarmee AI-gestuurde targeting kan werken — 2.000 doelen in 96 uur — de traditionele controlemechanismen ver overstijgt. Menselijk toezicht, dat lang gold als voldoende waarborg, blijkt in de praktijk moeilijk vol te houden bij dit soort grootschalige AI-operaties.

Conclusie: AI en oorlogsvoering, een keerpunt

De inzet van het Grok AI-model van xAI bij aanvallen op Iran markeert een keerpunt in de geschiedenis van moderne oorlogsvoering. Voor het eerst is een commercieel AI-model, ook verkrijgbaar voor consumenten, publiekelijk toegegeven als onderdeel van een grootschalige militaire operatie. De onthulling versterkt de roep om internationale regelgeving en transparantie rond het gebruik van AI op het slagveld. De vraag is niet langer óf AI een rol speelt in militaire conflicten, maar hoe we ervoor zorgen dat die rol verantwoord, transparant en menswaardig blijft. Volg meer AI-nieuws op stersoftware.com of verdiep u verder in de achtergronden via onze kennisbank.

The Hill